Về mặt toán học, bạn tính phạm vi (range) bằng cách lấy giá trị tối đa trừ đi giá trị tối thiểu của một tập dữ liệu cụ thể. Nó đại diện cho sự phân tán của giá trị trong tập dữ liệu và hữu ích để đo lường độ biến thiên – phạm vi càng lớn, dữ liệu càng phân tán và biến thiên nhiều.
May mắn thay, tìm phạm vi của tập dữ liệu rất dễ dàng khi dùng hàm Excel. Đây là cách làm.
Cách tìm và tính phạm vi trong 3 bước
Cách dễ nhất tìm phạm vi trong Microsoft Excel là dùng hàm MIN và MAX. Hàm MAX tính giá trị cao nhất trong tập dữ liệu, trong khi hàm MIN tính giá trị nhỏ nhất.
Đầu tiên, đảm bảo dữ liệu của bạn được tổ chức gọn gàng trong bảng tính để dễ phân tích. Sau đó, dùng hàm MIN và MAX như sau:
- Chọn ô ngoài tập dữ liệu (ví dụ D1). Trong ô này, gõ =MAX và chọn =MAX từ menu thả xuống.
- Chọn phạm vi ô bằng cách nhấp chuột và kéo. Hoặc bạn có thể gõ thủ công phạm vi ô vào ô (ví dụ, =MAX(B2:B15)). Nhấn Enter để xác nhận.
- Chọn ô khác (ví dụ D2) và gõ =MIN. Lặp lại bước 2 cho ô này.
- Bây giờ cần tìm hiệu giữa hai giá trị này. Chọn ô (ví dụ D3) và dùng hàm trừ bằng cách gõ =(ô chứa giá trị MAX)-(ô chứa giá trị MIN). Ví dụ, =D1-D2.
Có thể tính phạm vi giá trị trong một bước bằng cách kết hợp các hàm trong một ô. Chúng ta dùng ví dụ tập dữ liệu nằm trong ô B2 đến B15.
Sử dụng các ô này, hàm phạm vi trông như sau:
=MAX(B2:B15)-MIN(B2:B15)
Bạn chỉ cần thay giá trị ô cho khớp dữ liệu của mình.
Cách tìm phạm vi có điều kiện trong Excel
Nếu tập dữ liệu có vài giá trị ngoại lai (outlier), có thể tính phạm vi có điều kiện bỏ qua chúng. Ví dụ, xem ảnh chụp màn hình này:
Gần như tất cả giá trị nằm giữa 40 và 80, nhưng có hai giá trị quanh 1.000 và hai giá trị thấp nhất gần 1. Nếu muốn tính phạm vi nhưng bỏ qua những giá trị đó, bạn cần bỏ qua giá trị dưới 5 và trên 900. Đây là lúc hàm MAXIFS và MINIFS phát huy tác dụng.
MAXIFS thêm điều kiện bỏ qua giá trị trên một con số nhất định, trong khi MINIFS bỏ qua giá trị thấp hơn một con số nhất định (mỗi điều kiện cách nhau bằng dấu phẩy).
Vậy, với ví dụ của chúng ta, hàm MAX trở thành:
=MAXIFS(B2:B15,B2:B15,"<900")
Và hàm MIN trở thành:
=MINIFS(B2:B15,B2:B15,">5")
Trong trường hợp này, công thức Excel tổng thể để tính phạm vi có điều kiện sẽ là:
=MAXIFS(B2:B15,B2:B15,"<900")-MINIFS(B2:B15,B2:B15,">5")
Lưu ý: Hàm MAXIFS và MINIFS chỉ có sẵn trong Excel 2019 và Microsoft Office 365, nên nếu dùng phiên bản cũ hơn, bạn cần thêm hàm IF riêng biệt. Ví dụ: =MAX(B2:B15)-MIN(IF(B2:B15>5,B2:B15)
Phân tích dữ liệu chưa bao giờ dễ dàng như vậy
Microsoft Excel là công cụ mạnh mẽ để phân tích dữ liệu. Với hướng dẫn này, bạn có thể dễ dàng tính phạm vi của bất kỳ tập dữ liệu nào, ngay cả khi cần loại bỏ giá trị ngoại lai.