Truyền tham trị (Call by Value) trong C

Khái niệm

Truyền tham trị (Call by Value / Pass by Value): Hàm nhận bản sao (copy) của giá trị đối số. Thay đổi tham số trong hàm KHÔNG ảnh hưởng đến biến gốc.

Minh họa: Hoán đổi 2 số (KHÔNG thành công)

#include <stdio.h>

void hoanDoi(int a, int b) {
    int tam = a;
    a = b;
    b = tam;
    printf("Trong ham: a=%d, b=%d\n", a, b);
}

int main() {
    int x = 10, y = 20;
    
    printf("Truoc goi ham: x=%d, y=%d\n", x, y);
    hoanDoi(x, y);  // Truyền giá trị
    printf("Sau goi ham: x=%d, y=%d\n", x, y);
    
    return 0;
}

Kết quả

Truoc goi ham: x=10, y=20
Trong ham: a=20, b=10
Sau goi ham: x=10, y=20  // KHÔNG thay đổi!

Sơ đồ bộ nhớ

main():           hoanDoi():
┌─────────┐       ┌─────────┐
│ x = 10  │       │ a = 10  │  ← Bản sao của x
├─────────┤       ├─────────┤
│ y = 20  │       │ b = 20  │  ← Bản sao của y
└─────────┘       └─────────┘
  Địa chỉ khác nhau hoàn toàn

Đặc điểm Call by Value

Khi nào dùng Call by Value?

• Dữ liệu nhỏ (int, float, char, struct nhỏ)
• Không muốn hàm thay đổi biến gốc (bảo vệ dữ liệu)
• Hàm chỉ đọc, không ghi (read-only)

Ví dụ thực tế: Tính toán không làm thay đổi đầu vào

#include <stdio.h>
#include <math.h>

// Tính chu vi, diện tích hình tròn - KHÔNG thay đổi r
void tinhHinhTron(float r, float *chuVi, float *dienTich) {
    *chuVi = 2 * M_PI * r;
    *dienTich = M_PI * r * r;
    // r không bị thay đổi
}

int main() {
    float r = 5.0, cv, dt;
    tinhHinhTron(r, &cv, &dt);  // r truyền by value, cv/dt truyền by reference
    printf("Ban kinh: %.2f\n", r);
    printf("Chu vi: %.2f\n", cv);
    printf("Dien tich: %.2f\n", dt);
    return 0;
}

So sánh: Call by Value vs Call by Reference

Mẹo: Trả về nhiều giá trị với Call by Value

C chỉ return 1 giá trị. Dùng struct để gom nhiều giá trị:

struct KetQua {
    int tong;
    int hieu;
    int tich;
    float thuong;
};

struct KetQua tinhToan(int a, int b) {
    struct KetQua kq;
    kq.tong = a + b;
    kq.hieu = a - b;
    kq.tich = a * b;
    kq.thuong = (float)a / b;
    return kq;  // Trả về struct (copy)
}

Hiểu rõ Call by Value giúp tránh bug "hàm không thay đổi được biến" - một lỗi cực phổ biến của người mới học C.