Computer >> Hướng Dẫn Máy Tính >  >> Kết Nối Mạng >> An Ninh Mạng

Cách xác định loại bảo mật Wi-Fi (Network Security Type): WEP, WPA, WPA2, WPA3

Tại sao cần biết Network Security Type?

Loại bảo mật (Security Type/Encryption Protocol) quyết định **mạnh yếu của mật khẩu Wi-Fi**, khả năng bị tấn công (crack), và tương thích thiết bị. Biết loại bảo mật giúp: Kiểm tra an ninh, khắc phục sự cố kết nối, cấu hình đúng chuẩn, tuân thủ chính sách.

Cách kiểm tra Security Type trên từng hệ điều hành

🪟 Windows 10 / 11

  1. Click chuột phải biểu tượng **Wi-Fi** ở khay hệ thống (System Tray) → **Open Network & Internet settings** (Mở cài đặt Mạng & Internet).
  2. Chọn **Wi-Fi** → **Hardware properties** (Thuộc tính phần cứng) / **Manage known networks** (Quản lý mạng đã biết) → Chọn mạng đang kết nối.
  3. Xem mục **Security type / Loại bảo mật**: Hiển thị WPA3-Personal, WPA2-Personal, WPA-Personal, WEP, No authentication (Open).
  4. CMD/PowerShell (Admin): netsh wlan show interfaces → Xem "Authentication" & "Cipher". Hoặc netsh wlan show profile name="SSID" key=clear.

🍎 macOS (Ventura / Sonoma / Monterey...)

  1. Giữ phím Option (⌥) + Click biểu tượng **Wi-Fi** trên Menu Bar.
  2. Xem ngay tại menu thả xuống: **Security: WPA3 Personal / WPA2 Personal / WPA Personal / WEP / None**.
  3. Hoặc: System Settings > Network > Wi-Fi > Details (ⓘ) bên cạnh SSID > Security.

📱 Android (10+ / Stock / Pixel / Samsung One UI...)

  1. Settings > Network & Internet > Wi-Fi.
  2. Chạm vào **bánh răng (⚙️) / i / Edit** bên cạnh SSID đang kết nối.
  3. Xem **Security / Encryption / Loại bảo mật**: WPA3-Personal, WPA2-Personal, WPA/WPA2-Personal, WEP, Open.
  4. Android <10: Có thể không hiển thị rõ, cần app "Wi-Fi Analyzer" hoặc "WifiInfoView".

📱 iPhone / iPad (iOS / iPadOS)

  1. Settings > Wi-Fi.
  2. Chạm biểu tượng **(i)** bên cạnh SSID.
  3. Xem **Security / Bảo mật**: WPA3, WPA2, WPA, WEP, None. (iOS 14+ hiển thị rõ).

🐧 Linux (NetworkManager - GNOME/KDE)

  1. GUI: Settings > Wi-Fi > Gear icon (⚙️) > Security tab → **Security: WPA3 / WPA2 / WPA / WEP / None**.
  2. CLI: nmcli -f 802-11-wireless-security.key-mgmt,802-11-wireless-security.psk,802-11-wireless-security.wep-key-type connection show "SSID".
  3. iw dev wlan0 link (cần root, xem chi tiết cipher).

🌐 Trên Router/AP (Chuẩn xác nhất - Nguồn cấu hình)

  1. Đăng nhập Web UI / App quản trị Router/AP.
  2. Vào **Wireless / Wi-Fi / WLAN > Security / Wireless Security**.
  3. Xem **Security Mode / Encryption / Authentication Method**:
  • WPA3-Personal (SAE) / WPA3-SAE / WPA2/WPA3-Personal (Transition Mode)
  • WPA2-Personal (AES/CCMP) / WPA2-PSK (AES)
  • WPA2-Personal (TKIP) / WPA2-PSK (TKIP) ⚠️ **Yếu, không dùng**.
  • WPA/WPA2-Personal (Mixed/Auto) ⚠️ **Cho phép TKIP, không an toàn**.
  • WPA-Personal (TKIP) ❌ **Rất yếu, lỗi thời**.
  • WEP (64/128-bit) ❌ **Phá vỡ trong phút giây, CẤM DÙNG**.
  • Open / None / No Security ❌ **Không mã hóa, ai cũng kết nối được**.

Bảng so sánh nhanh đặc điểm Key (Password) theo Security Type

Security TypeĐộ dài Key (Passphrase)Ký tựMức độ an toànTrạng thái
WEPExact 10 hex (40-bit) hoặc 26 hex (104-bit) HOẶC 5/13 ASCIIHex (0-9, A-F) hoặc ASCII❌ Rất yếu (Crack < 1 phút)Deprecated, Cấm dùng
WPA (TKIP)8 - 63 ký tự ASCIIASCII printable❌ Yếu (TKIP attack)Deprecated
WPA2-Personal (AES/CCMP)8 - 63 ký tự ASCIIASCII printable✅ Tốt (Tiêu chuẩn hiện tại)Phổ biến nhất
WPA3-Personal (SAE/AES-GCM)8 - 63 ký tự ASCIIASCII printable✅✅ **Tốt nhất hiện nay** (SAE chống offline dictionary attack)Khuyến nghị (Router/Client mới)
WPA2/WPA3 Transition8 - 63 ký tự ASCIIASCII printable✅ Tốt (Hỗ trợ thiết bị cũ & mới)Overpass period
WPA2-Enterprise (802.1X)Username/Password/Cert (Không dùng PSK)EAP-TLS, PEAP-MSCHAPv2...✅✅✅ **Doanh nghiệp** (Mạnh nhất, quản trị tập trung)Enterprise Standard

Mẹo nhận diện nhanh qua độ dài/mẫu Key (Nếu không vào được cài đặt)

  • 10 hoặc 26 ký tự Hex (0-9, A-F): → **WEP** (Rất yếu).
  • 5 hoặc 13 ký tự ASCII: → **WEP** (ASCII passphrase).
  • 8 - 63 ký tự ASCII (chữ, số, ký tự đặc biệt): → **WPA / WPA2 / WPA3 Personal**. Không phân biệt được WPA2 vs WPA3 chỉ bằng key. Cần xem cấu hình Router/Client.
  • 64 ký tự Hex: → **Pre-shared Key (PSK) dạng Raw Hex** (đã qua PBKDF2 từ passphrase). Dùng cho cấu hình thủ công nâng cao.

Khuyến nghị hành động

  1. Kiểm tra Security Type mạng nhà/văn phòng ngay hôm nay.
  2. Nếu là **WEP, WPA-TKIP, WPA/WPA2 Mixed, Open** → **ĐỔI NGAY** sang WPA2-AES (CCMP) hoặc WPA3-SAE.
  3. Đổi Passphrase mạnh (≥12 chars, random) khi đổi Security Type.
  4. Tắt WPS.
  5. Cập nhật Firmware Router/AP & Driver Wi-Fi Client.