Tại Sao Nên Dùng Encrypted Disk Image (Ảnh Đĩa Mã Hóa)?
FileVault mã hóa toàn bộ ổ cứng - quá lớn cho nhu cầu bảo vệ một thư mục nhạy cảm (tài chính, mật khẩu, giấy tờ cá nhân, code nguồn...). macOS tích hợp sẵn công cụ tạo Encrypted Disk Image (.dmg) - một container ảo, mở bằng mật khẩu, di chuyển như file thường, không cần phần mềm thứ 3.
Cách 1: Tạo Ảnh Đĩa Mã Hóa Từ Thư Mục Sẵn Có (Image from Folder)
- Chuẩn bị: Gom tất cả file/thư mục cần bảo mật vào **một thư mục duy nhất** (ví dụ:
~/Documents/PrivateData). Lưu ý: Thư mục gốc sẽ còn lại sau khi tạo .dmg, bạn phải xóa thủ công sau khi xác minh .dmg hoạt động tốt. - Mở Disk Utility: Cmd+Space gõ "Disk Utility" hoặc Applications > Utilities > Disk Utility.
- Menu File > New Image > Image from Folder.
- Chọn thư mục
PrivateData> Choose. - Cấu hình:
- Save As: Đặt tên (ví dụ:
PrivateData_Encrypted). - Where: Chọn nơi lưu (khác với thư mục gốc).
- Encryption: Chọn 256-bit AES encryption (an toàn nhất, chậm hơn một chút) hoặc 128-bit AES (nhanh hơn). Nhập mật khẩu mạnh (trên 12 ký tự, chữ hoa/thường/số/ký tự đặc biệt). KHÔNG tick "Remember password in my keychain" nếu muốn bảo mật tối đa.
- Image Format:
- Read-only: Chỉ đọc, an toàn, nhỏ hơn (nén).
- Read/Write: Đọc/ghi, có thể thêm/xóa file sau này (dung lượng cố định hoặc sparse - xem dưới).
- Click Save. Quá trình tạo .dmg diễn ra (có thể mất vài phút tùy dung lượng và 256-bit).
- Save As: Đặt tên (ví dụ:
Cách 2: Tạo Ảnh Đĩa Trống Mã Hóa (Blank Image) - Linh Hoạt Hơn
Phù hợp khi muốn tạo container trước, sau đó kéo thả file vào.
- Disk Utility > File > New Image > Blank Image.
- Cấu hình:
- Save As/Name: Tên file .dmg.
- Size: Dung lượng tối đa (ví dụ: 2GB, 10GB). Chọn Sparse Bundle Disk Image hoặc Sparse Disk Image nếu muốn file .dmg tự co giãn dung lượng thực tế (tiết kiệm không gian).
- Format: APFS (macOS 10.13+) hoặc Mac OS Extended (Journaled) (tương thích rộng).
- Encryption: 256-bit/128-bit AES + mật khẩu mạnh.
- Partitions: Single partition - GUID Partition Map.
- Image Format: Read/Write (mặc định cho Blank Image).
- Click Save. File .dmg xuất hiện.
Sử Dụng Ảnh Đĩa Mã Hóa
- Mở (Mount): Double-click file .dmg > nhập mật khẩu > hiện như ổ đĩa trên Desktop/Finder Sidebar.
- Read/Write: Kéo thả, copy, sửa, xóa file bình thường. Mọi thay đổi tự động được mã hóa.
- Khóa (Unmount/Eject): Click nút Eject bên cạnh tên ổ trong Finder Sidebar, hoặc click chuột phải ổ > Eject. Dữ liệu an toàn.
- Sao chép/Sao lưu: Copy file .dmg như file thường (USB, cloud, NAS). Không ai mở được nếu không có mật khẩu.
Mẹo Bảo Mật Nâng Cao
- Mật khẩu: Dùng trình quản lý mật khẩu (1Password, Bitwarden, Apple Keychain) để tạo/lưu mật khẩu ngẫu nhiên 20+ ký tự.
- Keychain: Nếu tick "Remember password in my keychain" khi mở .dmg, macOS sẽ lưu mật khẩu. Tiện nhưng giảm bảo mật nếu ai đó unlock được Keychain của bạn (biết mật khẩu đăng nhập Mac).
- Sparse Bundle vs Sparse Image: Sparse Bundle (thư mục bundle) tốt hơn cho Time Machine/backup mạng, ít hỏng hơn Sparse Image (file đơn).
- Tự động unmount khi ngủ/lock màn hình: Dùng script/launch agent hoặc app thứ 3 như Munki, Hazel.
Kết Luận
Encrypted Disk Image là giải pháp cân bằng hoàn hảo giữa bảo mật, tiện lợi và miễn phí trên macOS. Chỉ cần nhớ: Mật khẩu mạnh + Không lưu Keychain + Backup file .dmg. Dữ liệu nhạy cảm của bạn an toàn tuyệt đối ngay cả khi Mac bị mất, bị hack, hoặc ổ cứng bị tháo lấy!