Khái niệm cấp độ bảo mật mạng
Bảo mật mạng không chỉ là một lớp phòng thủ đơn lẻ mà là hệ thống nhiều lớp (defense in depth). Không có tiêu chuẩn thống nhất duy nhất cho "cấp độ", nhưng thường phân theo mô hình trách nhiệm, công nghệ hoặc kiến trúc.
Các mô hình phân cấp phổ biến
1. Theo mô hình CIA Triad (3 cốt lõi)
- Confidentiality (Tính bảo mật): Chỉ người được phép mới truy cập dữ liệu.
- Integrity (Tính toàn vẹn): Dữ liệu không bị sửa đổi trái phép.
- Availability (Tính sẵn sàng): Hệ thống hoạt động liên tục khi cần.
2. Theo kiến trúc mạng doanh nghiệp (3 tầng)
- Core Layer (Tầng lõi): Chuyển mạch tốc độ cao, backbone.
- Distribution Layer (Tầng phân phối): Định tuyến, chính sách QoS, ACL, firewall.
- Access Layer (Tầng truy cập): Cổng switch, Wi-Fi, xác thực 802.1X, port security.
3. Theo NIST Cybersecurity Framework (5 chức năng)
- Identify (Nhận diện): Quản trị tài sản, đánh giá rủi ro.
- Protect (Bảo vệ): Kiểm soát truy cập, đào tạo, bảo mật dữ liệu.
- Detect (Phát hiện): Giám sát liên tục, SIEM, IDS/IPS.
- Respond (Đáp ứng): Kế hoạch ứng phó, phân tích, cải tiến.
- Recover (Phục hồi): Backup, DRP, bài học kinh nghiệm.
Các loại biện pháp bảo mật mạng (không phải "cấp độ" nhưng thường nhầm lẫn)
- Firewall (Tường lửa): Lọc gói tin theo quy tắc.
- IDS/IPS: Phát hiện/ngăn chặn xâm nhập.
- VPN: Mật mã hóa kết nối từ xa.
- NAC (Network Access Control): Xác thực thiết bị trước khi cho vào mạng.
- Phân đoạn mạng (Segmentation): VLAN, DMZ, Zero Trust.
- Mã hóa (Encryption): TLS, IPsec, WPA3.
- Đào tạo nhân viên: Nhận diện phishing, kỹ năng an ninh.
Điều KHÔNG PHẢI là biện pháp bảo mật mạng
Khóa cơ (physical lock) bảo vệ server rack là biện pháp an ninh vật lý, không phải bảo mật mạng. Tương tự: bảo hiểm rủi ro, chính sách HR, UPS điện... đều không thuộc lớp kiểm soát logic của mạng.
4 mối đe dọa phổ biến (theo phân loại chiến thuật)
- Direct (Trực tiếp): Tấn công rõ ràng, mục tiêu cụ thể (DDoS, exploit).
- Indirect (Gián tiếp): Dùng trung gian, supply chain attack.
- Veiled (Che giấu): Mã độc ngủ, APT lén lút.
- Conditional (Có điều kiện): Logic bomb, ransomware kích hoạt theo thời gian.
Tóm tắt: Không có "cấp độ" chuẩn duy nhất
Câu hỏi "which is not a level" thường là câu hỏi trắc nghiệm từ giáo trình cụ thể (ví dụ: mô hình 5 cấp của một nhà cung cấp). Trong thực tế, bảo mật mạng là quá trình liên tục, đa lớp, tùy chỉnh theo rủi ro của từng tổ chức.